หลายท่านไม่รู้ว่าผู้ป่วยมีปัญหาการนอนหลับ ช่วงกลางคืน หรือแม้รู้ว่ามีปัญหาการนอน นอนไม่หลับ หลับไม่ยาว มีตื่นบ่อยๆ มีอาการโวยวายสับสนตอนนอน ก็ไม่รู้ว่าจะจัดการกับปัญหานี้อย่างไร วันนี้หมอจะมาสรุปปัญหา พร้อมแนะนำเคล็ด(ไม่)ลับ ในการแก้ไขปัญหาการนอนหลับ สำหรับผู้ป่วยโรคสมองและผู้สูงอายุที่มีโรคสมองเสื่อมให้นำไปใช้ง่ายๆกันค่ะ
Do or Don’t Power napping งีบกลางวันในผู้สูงอายุ
การงีบหลับระหว่างวัน หรือเรียกว่า Power napping โดยทั่วไป การนอนกลางวันสามารถมีประโยชน์ต่อสุขภาพของเราได้หลายด้าน ไม่จำเป็นต้องในเฉพาะผู้สูงอายุ ในคนหนุ่มสาวปกติก็สามารถนอนงีบหลับ เพื่อเติมพลังก่อนกลับไปทำงานระหว่างวันได้
แนวทางการรักษาปัญหาการนอนหลับในผู้ป่วยโรคสมอง
การนอนหลับเป็นสิ่งสำคัญสำหรับสุขภาพและคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคสมอง ผู้ป่วยโรคสมองอาจมีปัญหาการนอนหลับหลังจากเจ็บป่วย ซึ่งเกิดได้จากสาเหตุต่าง ๆ เช่น อาการเครียด การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนสมองเอง รวมไปถึงยาที่รับประทาน ส่งผลให้รูปแบบการนอนหลับนั้นเปลี่ยนไป การรักษาปัญหาการนอนหลับในผู้ป่วยโรคสมองจึงต้องพิจารณาถึงสาเหตุ ผลกระทบ และวิธีการรักษาที่เหมาะสม
ใครเสี่ยงเกิด “ภาวะสับสนเฉียบพลัน”
ภาวะสับสนเฉียบพลัน (delirium) คือ ภาวะที่ผู้ป่วยมีการเปลี่ยนแปลงในสติปัญญา หรือการรับรู้ความเป็นจริง โดยผู้ป่วยจะสับสน ไม่รู้เวลา ไม่รู้สถานที่ ไม่รู้ตัวเอง หรือไม่รู้ผู้คนที่ดูแล เป็นต้น อาการเพ้อส่งผลให้ผู้ป่วยไม่สามารถดำเนินชีวิตปกติได้
สาเหตุของภาวะสับสนเฉียบพลันช่วงเย็นหรือพลบค่ำ
ภาวะสับสนเฉียบพลัน (delirium) คือ ภาวะที่ผู้ป่วยมีการเปลี่ยนแปลงในสติปัญญา หรือการรับรู้ความเป็นจริง โดยผู้ป่วยจะสับสน ไม่รู้เวลา ไม่รู้สถานที่ ไม่รู้ตัวเอง หรือไม่รู้ผู้คนที่ดูแล เป็นต้น อาการเพ้อส่งผลให้ผู้ป่วยไม่สามารถดำเนินชีวิตปกติได้
ยาเร่งสมองเสื่อม ใครไม่อยากเสื่อมต้องเช็ค
ยาอะไรบ้างที่อาจเร่งให้ให้เกิดภาวะสมองเสื่อม ยาที่เรากินอยู่นั้นจะส่งผลต่อสมอง วันนี้หมออยากให้ทุกคนลองตรวจสอบดูค่ะ
รับมืออย่างไร กับความทรงจำที่จางหาย
เมื่อสมองเป็นดังฟองน้ำ ภาวะสมองเสื่อมคงเป็นฟองน้ำที่ถูกบีบจนฟีบ สูญเสียทั้งโครงสร้างเเละหน้าที่การทำงานในที่สุด นำมาซึ่งชิ้นส่วนความทรงจำที่หายไป กลับกลายเป็นอารมณ์เเละพฤติกรรมที่เปลี่ยนเเปลง สิ่งหนึ่งที่เลี่ยงไม่ได้เลย คืออารมณ์ที่เกิดขึ้นของผู้ดูเเล เมื่อคนไข้สมองเสื่อมเริ่มทำอะไรที่ผิดเเปลกไป ความเข้าใจในตัวโรคเเละการดำเนินโรคจึงเป็นสิ่งที่คนใกล้ชิดควรรู้จัก
เมื่อความเศร้า กลายเป็นความเข้าใจ
คนในครอบครัวจะรับมืออย่างไรเมื่อผู้ป่วยสมองเสื่อม “เมื่อความเจ็บป่วยของคนในครอบครัว กลายเป็นโรคของคนในครอบครัว”
รู้หรือไม่ ทำไมต้องให้อาหารทางสายยาง?
หลายๆครั้งญาติผู้ดูแลคงสงสัยว่า ทำไมหลังเจ็บป่วยเข้าโรงพยาบาล ผู้ป่วยถึงไม่สามารถกลับไปทานอาหารเองได้ตามปกติ จำเป็นต้องใส่สายยางให้อาหาร หรือบางท่านอาจต้องเปลี่ยนไปทานอาหารผ่านสายยางทางหน้าท้อง
ใครบ้างที่จำเป็นต้องให้อาหารทางสายยาง (NG tube)
หลายๆครั้ง ญาติผู้ป่วยคงได้รับการแนะนำจากคุณหมอว่า “คนไข้ต้องให้อาหารทางสายยาง” แต่คุณหมอยังไม่ได้อธิบายอย่างละเอียดให้ฟังว่า ความจำเป็นที่ต้องมีอุปกรณชนิดใหม่ติดตัวคนไข้นั้น มีความจำเป็นอย่างไร หรือกระทั่งสายยางให้อาหารนั้นคืออะไร เข้าทางไหน ใส่ลงไปอยู่ในส่วนไหนของร่างกาย